Publikacja w Chemical Science (2026)
23 02 2026
W czasopiśmie Chemical Science ukazała się publikacja pt. „Near-infrared-driven photothermal atom transfer radical polymerization”, wyróżniona jako HOT Article. Praca jest efektem synergii dwóch zespołów badawczych z Wydziału Chemii UW: grupy dr. Grzegorza Szczepaniaka (zaawansowane metody polimeryzacji) oraz grupy dr. hab. Wiktora Lewandowskiego, prof. ucz. (nanomateriały).
Naukowcy opracowali nowy sposób prowadzenia polimeryzacji rodnikowej z przeniesieniem atomu (ATRP), w którym reakcję można uruchamiać i zatrzymywać za pomocą światła bliskiej podczerwieni (NIR, 780 nm). Kluczową rolę pełnią nanobipiramidy złota (Au NBPs), które działają jak nanoskalowe przetworniki energii, zamieniając światło na lokalne ciepło, które inicjuje proces polimeryzacji.
Opracowana metoda umożliwia prowadzenie polimeryzacji w wodzie, w otwartych naczyniach i w obecności tlenu z powietrza, bez konieczności uciążliwego odgazowywania próbek, typowego dla klasycznej polimeryzacji rodnikowej. Reakcję można niemal natychmiast wstrzymywać i wznawiać poprzez wyłączanie i włączanie źródła światła.
Autorzy wykazali, że otrzymywane polimery charakteryzują się niską dyspersją i wysoką funkcjonalnością, co pozwala na syntezę złożonych kopolimerów blokowych. Otwiera to drogę do wysokoprzepustowych badań przesiewowych (np. na płytkach 96-dołkowych) oraz zastosowań w biomedycynie.
Praca stanowi przykład efektywnej współpracy interdyscyplinarnej na Wydziale Chemii UW, łączącej kompetencje w zakresie syntezy nanomateriałów i nowoczesnych technik polimeryzacji.
Badania zostały sfinansowane przez Narodową Agencję Wymiany Akademickiej (NAWA) oraz Narodowe Centrum Nauki (NCN).
M. Cybularczyk-Cecotka, F. Bandalewicz, W. Lewandowski, G. Szczepaniak, Chem. Sci., 2026, 17, 2654-2663